فردوس سرزمين انارهاي سرخ

 شهر فردوس مركز شهرستان فردوس، واقع در شمال غرب استان خراسان جنوبي،  در 58  درجه و 10دقيقه طول و 34 درجه عرض جغرافيايي و ارتفاع 1275 متر از سطح دريا در فاصله  200 كيلومتري بيرجند قراردارد. شهر فردوس از شمال با شهر بجستان، از جنوب با شهر آيسك، از شرق با شهر اسلاميه و از غرب با شهر بشرويه همسايه  مي باشد .  شهر فردوس در زلزله یازدهم شهریور سال1347 به شدت ویران گردید و جز تعداد معدودی آثار و ابنیه تاریخی با ارزش،  خاطره ای از آن باقی نماند. 

پيشينه تاريـخي

شهر تاریخی تون از جمله شهرهای اوایل دوره اسلامی در سرزمین خراسان بزرگ محسوب می شده است که از بافت شهری برخوردار و دارای کهندژ، شارستان و حصار و بارو بوده. مساجد جامع و کوشک از جمله قدیمیترین آثار شهر تون هستند. مسجد کوشک با داشتن طاق های گهواره ای عظیم و نیم ستون هایی که به زیر دیوارهای مرمت شده سال هاي بعد رفته، با مساجد صدر اسلام مانند تاریخانه دامغان قابل مقایسه است. این بنای خشتی که در خود کتیبه ای از سال 554 هـ . ش را جای داده قدیمیترین کتیبه تاریخی باقیمانده در شهر تاریخی تون را داراست. او.لین کتاب تاریخی که در آن نام تون آمده ( اشکال العالم ) جیهانی است که متعلق به سده چهارم هجری است که تون را از جمله شهر های واقع در ولایت قهستان ذکر می کند. آنچه مسلم است، تون از همان اوایل اسلام از شهرهای مهم منطقه بوده و جایگاه اقتصادی و اجتماعی خاصی داشته است. در سال 1308 خورشیدی با تصویب هیأت دولت وقت از تون به فردوس تغییر نام می دهد. شهر تـون ( فردوس ) در زلزله سال 1347 خورشیدی به شدت ویران گردید و جز تعداد معدودی آثار و ابنیه تاریخی با ارزش و خاطره ای از آن چیزی دیگر باقی نماند.

 امامزادگان فردوس  دوره تيموري
در محله سادات شهر قدیم ( در خیابان فرهنگ ) آرامگاهی مشهوربه مزار وجود دارد که به سلطان محمد و ابراهیم از نوادگان موسی بن جعفر (ع ) منتسب است . کل مساحت امامزاده در حدود 3000 متر مربع و مساحت صحن امامزاده قریب  به 2000 متر مربع است . در 3 طرف آن 30 غرفه وجود دارد با قوسهایی که دهانه هر یک 3 متر است و در قسمت غربی صحن ، بقعه امامزاده قرار دارد . به طور کلی در حال حاضر 20 درصد کل مساحت امامزاده اختصاص به زیر بنا دارد . قسمتی از بنای امامزاده در زلزله سال 1347 ه . ش از بین رفته و دوباره آن را بازسازی کرده اند . در سال 1305 ه . ش انـدره گدار ( معمار و باستان شناس فرانسوی ) به فردوس  آمده و بنای بقعه اصلی را به دوره تیموریان نسبت داده است .


مدرسه عليـا  دوره صفوي
نام بانی این مدرسه میر علی بیک است که در اواخر دوره صفویه آن را بنا کرده و تا پیش از زلزله مورد استفاده طلاب بوده است.  معماری این مدرسه در نوع خود کم نظیر و نمای ورودی آن بسیار زیبا می باشد . پشت ایوان ورودی ، هشتی واقع شده که در ضلع شرقی هشتی مدرس ( محل تدریس ) به شکل هشت ضلعی و پوشش گنبدی و در ضلع غربی آن ، مسجد ( نمازخانه ) با تزئینات زیبای مقرنس واقع شده است . ورودي حیاط مدرسه در اضلاع شمال شرقی و شمال غربی هشتی می باشد و در مرکز حیاط ، گودال باغچه ای هشت ضلعی قرار دارد  . مدرسه دارای چهار ایوان ، و در سه ضلع آن حجره های طلاب ساخته شده اند .


مسجد جامع فردوس   دوره سلجوقي - خوارزمشاهي

  این مسجد در مرکز شهر تون واقع بوده و امروزه در قسمت جنوب شرقی بافت شهر فردوس جای دارد  . مسجد جامع تون از مساجد دو ایوانی است که زلزله ای در اوایل قرن ششم هجری بنای اصلی آن را ویران می کند . آنچه از مسجد بر جای مانده شبستان های تابستانی و زمستانی در اضلاع شمالی و جنوبی است .  ضلع ایوان قبله،  اصیل ترین ضلع به لحاظ سابقه تاریخی است که با مقایسه آجر نما و نوع اجرای طاق و تویزه ایوان آن با ایوان و نقشه  مسجد جامع زوزن ، به دوره خوارزمشاهیان نسبت داد ه می شود .   مسجد جامع فردوس یک مسجد دو ایوانی سبک خراسانی بوده و بنای آن مربوط به قرون پنجم و ششم هجری قمری می باشد .

آبـگرم معدني
از جمله جاذبه ها و قابلیتهای گردشگری و با اهمیت شهر فردوس آبگرم معدنی در فاصله حدود 20 کیلومتری شمال شرقی شهر است . این آبگرم طبیعی با خواص طبی – درمانی اعجاب انگیزش سالانه پذیرای خیل عظیمی از گردشگران داخلی و خارجی می باشد و از موقعیت مناسبی در منطقه برخوردار است . استفاده از آبگرم معدنی فردوس در درمان بسیاری از بیماری های پوستی و مفصلی موثر و توسط پزشکان زیادی توصیه شده است .

 

 

 

 

ورود     ثبت نام
>